Jak rozwiązać umowę o pracę i uzyskać za to odszkodowanie
Source: Vista Create
Kiedy po raz pierwszy szukałem pracy w Polsce, pracodawca zwolnił mnie bez uprzedzenia, a do tego nie wypłacił mi wynagrodzenia. Z tego artykułu dowiesz się: jak prawidłowo rozwiązać umowę o pracę, jaki jest okres wypowiedzenia przy rozwiązaniu Umowy o pracę oraz jak odzyskać pieniądze po rozwiązaniu umowy.
Spis treści
Czym jest umowa o pracę i jakie rodzaje umów istnieją?
Kiedy przychodzisz ubiegać się o pracę w Polsce, pracodawcy mogą zaproponować kilka wariantów zatrudnienia. Powiem od razu: szczególnie sprytni przedsiębiorcy opowiadają o bezpłatnym okresie próbnym lub wyższej pensji, jeśli pracujesz bez umowy („na czarno”).
Umowa o pracę – umowa, która jest regulowana przez polskie prawo (Kodeks pracy). Mając taką umowę, masz gwarancję, że otrzymasz:
- wynagrodzenie nie mniejsze niż minimalne krajowe;
- płatne zwolnienie lekarskie (L4) oraz urlop wypoczynkowy;
- składki na ubezpieczenie społeczne (ZUS).
Bezpłatna pomoc prawna dla Ukraińców w Polsce – gdzie ją uzyskać i kto ma do niej prawo
Umowa o pracę może być zawarta na czas określony, nieokreślony, na okres próbny lub na czas zastępstwa. Oprócz umowy o pracę może Ci zostać zaproponowana umowa cywilnoprawna (umowa zlecenie lub umowa o dzieło). Wszystkie one mają swoje specyficzne cechy. Zanim się zwolnisz, dowiedz się, jaki dokładnie rodzaj umowy posiadasz.
Jak prawidłowo rozwiązać umowę o pracę: instrukcja krok po kroku
Zgodnie z polskim prawem nie ma żadnej różnicy między Polakiem a Ukraińcem. Wszyscy cudzoziemcy, którzy przebywają w Polsce legalnie, mogą swobodnie korzystać z polskiego Kodeksu pracy. A jeśli pracodawca mówi Ci co innego – wyślij go, żeby ponownie przeczytał przepisy.
Nie wystarczy po prostu poinformować pracodawcę, że jutro nie przyjdziesz do pracy. Działaj krok po kroku:
Uważnie przeczytaj swoją umowę
Ważne jest, jaki to rodzaj Umowy, od kiedy obowiązuje i jakie są warunki jej rozwiązania.
Napisz wypowiedzenie umowy o pracę (Wypowiedzenie umowy o pracę)
Koniecznie wpisz swoje dane, dane pracodawcy oraz zamiar rozwiązania umowy. Nie zapomnij określić sposobu rozwiązania: za porozumieniem stron, za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia.
Sporządź dokument w dwóch egzemplarzach
Jeden – przekaż kierownikowi osobiście lub w sekretariacie. Na drugim, który zostanie u Ciebie, koniecznie muszą przystawić pieczątkę i wpisać datę odbioru.
Odpracuj wymagany okres wypowiedzenia
Jeśli tak wynika z umowy – okres wypowiedzenia jest obowiązkowy. Za cały ten czas otrzymujesz pełne wynagrodzenie. Bądź uważny przy obliczaniu ostatniego dnia pracy.
Odbierz wszystko w ostatnim dniu pracy
Pracodawca musi wydać Ci dokumenty, wypłacić wynagrodzenie oraz wystawić Świadectwo pracy.
Sposoby rozwiązania umowy
Rozwiązanie za wypowiedzeniem
Najczęstszy wariant. Nie musisz z dużym wyprzedzeniem uprzedzać kierownika ustnie – po prostu złóż pismo Wypowiedzenie umowy o pracę z informacją o zachowaniu okresu wypowiedzenia. Nie musisz podawać przyczyny swojej decyzji. Okres wypowiedzenia jest obowiązkowy. Czas jego trwania zależy od stażu pracy.
Rozwiązanie za porozumieniem stron
Najszybsza i najwygodniejsza opcja. Ale musisz być w dobrych relacjach z pracodawcą. Aby porozumienie stron było zgodne z prawem – musisz uzyskać jego pisemną zgodę. W dokumencie umieść sformułowanie:
Rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia: kiedy jest to możliwe?
Zwolnienie się z dnia na dzień bez zachowania okresu wypowiedzenia jest możliwe, gdy:
- nie wypłacają Ci wynagrodzenia przez 1-2 miesiące;
- pracodawca dopuścił się wobec Ciebie mobbingu, dyskryminacji lub poniżenia (nie ma znaczenia, czy robił to sam, czy współpracownicy);
- otrzymałeś od lekarza medycyny pracy orzeczenie o szkodliwym wpływie wykonywanej pracy na zdrowie, a pracodawca nie przenosi Cię na inne stanowisko.
Okresy wypowiedzenia przy rozwiązaniu Umowy o pracę
Długość okresu wypowiedzenia zależy od warunków umowy. Przeczytaj uważnie swoją Umowę o pracę. Najczęściej po złożeniu wypowiedzenia musisz przepracować:
| Staż pracy u danego pracodawcy | Okres wypowiedzenia |
|---|---|
| Mniej niż 6 miesięcy | 2 tygodnie |
| Od 6 miesięcy do 3 lat | 1 miesiąc |
| Powyżej 3 lat | 3 miesiące |
Okres wypowiedzenia zaczyna biec od pierwszego dnia następnego miesiąca (jeśli jest wyrażony w miesiącach) lub od najbliższej niedzieli (jeśli jest w tygodniach). Na przykład: przepracowałeś rok i złożyłeś wypowiedzenie 15 kwietnia – okres wypowiedzenia trwa od 1 do 31 maja.
Jeśli pracowałeś na okresie próbnym, okresy wypowiedzenia ulegają skróceniu:
| Okres trwania okresu próbnego | Okres wypowiedzenia |
|---|---|
| Do 2 tygodni | 3 dni robocze |
| Od 2 tygodni do 3 miesięcy | 1 tydzień |
| 3 miesiące | 2 tygodnie |
Jak odzyskać pieniądze przy rozwiązaniu Umowy o pracę
Ukraińcy często nie znają dobrze swoich praw w Polsce. Z tego powodu często spotykamy się z zaniżonymi wypłatami. Pracodawcom oczywiście opłaca się milczeć. Przy zwolnieniu masz prawo domagać się:
💵 Wynagrodzenie
Za wszystkie przepracowane dni
🎁 Dodatki i premie
Za okres wypowiedzenia
🌴 Ekwiwalent za urlop
Za niewykorzystane dni urlopu wypoczynkowego
📦 Odprawa przy zwolnieniach grupowych
Tylko jeśli firma zatrudnia co najmniej 20 pracowników
Co zrobić, jeśli pracodawca nie płaci?
Napisz wezwanie do zapłaty
To oficjalne pismo do firmy. Wskaż, za jaki okres i jaką kwotę musi zapłacić pracodawca, a także datę, po której skierujesz sprawę do sądu (zazwyczaj 3-7 dni). Zarejestruj pismo w sekretariacie lub wyślij listem poleconym za potwierdzeniem odbioru.
Zgłoś sprawę do Państwowej Inspekcji Pracy (Państwowa Inspekcja Pracy)
To specjalny organ, który reguluje stosunki pracy w Polsce. Możesz złożyć skargę osobiście lub wysłać wersję elektroniczną przez stronę internetową. W ciągu 30 dni inspektor skontroluje działania pracodawcy. Jeśli stwierdzi naruszenia – pracodawca musi natychmiast uregulować dług.
Złóż pozew do Sądu Pracy
Równolegle lub po nieudanej interwencji Inspekcji Pracy. Wybierz odpowiedni sąd rejonowy lub złóż pozew elektronicznie.
przedawnia się po 3 latach
masz 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o rozwiązaniu umowy
Praca bez umowy (na czarno): jak odzyskać pieniądze i chronić swoje prawa
Praca bez podpisania umowy jest nielegalna. Jednak w Polsce, jako pracownik, nadal podlegasz ochronie. Nawet bez podpisanej Umowy o pracę, pracodawca ma obowiązek zapłacić Ci za każdy przepracowany dzień.
Przede wszystkim napisz pismo do pracodawcy z wezwaniem do sformalizowania stosunku pracy z mocą wsteczną i wypłaty zaległych należności. Zaznacz, że w przypadku odmowy skierujesz sprawę do sądu. Pracodawcy zazwyczaj sami zgadzają się na wypłatę, aby uniknąć kontroli. Jeśli nie – zgłoś się do Państwowej Inspekcji Pracy oraz do sądu.
📂 Zbierz dowody na to, że pracowałeś:
- zdjęcia miejsca pracy;
- zeznania współpracowników;
- korespondencja z pracodawcą w komunikatorach lub SMS;
- wyciągi bankowe z comiesięcznymi przelewami wynagrodzenia.
Częste błędy przy rozwiązywaniu Umowy o pracę i jak ich uniknąć
Mam nadzieję, że moje rady pomogą Ci uniknąć kłopotów.
Mnie udało się znaleźć pracę na przejrzystych warunkach i podpisać umowę o pracę na czas nieokreślony. Życzę Ci tego samego!
